Welke composteersystemen bestaan er?

Hier vind je een overzicht.

Waar kan ik een compostvat, -bak of keukenemmertje kopen?

In de meeste gemeenten kan je een compostvat, compostbak of keukenemmertje aankopen op het recyclagepark en/of via de gemeente. Hier vind je een overzicht. Je kan het compostmateriaal ook online bestellen en afhalen bij MIROM Roeselare of aan huis laten leveren.

Wat is composteerbaar?

WEL: fruit- en groenteresten - aardappelschillen - koffiedik, filterzakjes en koffiepads - theeblaadjes en -zakjes - noten en doppen - tuin- en snijbloemen - bladeren en haagscheersel - grasmaaisel (beperkt) - bladeren en naalden - hakselhout, stro en hooi - tuin- en snijbloemen - mest van planteneters en vogels - keukenpapier

NIET: gekookt of bereid voedsel - saus, vet en olie - aarde en zand - luiers - stof uit de stofzuiger - as - beenderen en dierlijk afval - uitwerpselen van vleeseters - kattenbakvulling -  timmerhout - houtkrullen - houtvezel - kurk

Heeft mijn composthoop, -vat of -bak starters of versnellers nodig?

De micro-organismen die je nodig hebt om te composteren komen vanzelf op de verschillende afvalstoffen en in de bodem voor zodat je ze niet extra aan de compost moet toevoegen. Ben je toch ongeduldig, dan neem je beter een emmertje halfverteerde compost uit een ander compostvat. Daarin zit alles wat je nodig hebt: bacteriën, wormen, pissebedden en andere compostmakende diertjes. Voeg het enkel toe wanneer in de bak of het vat de temperatuur wat gezakt is, anders bestaat het gevaar dat de wormen sterven van of vluchten voor de warmte.

Moet ik kalk toevoegen aan mijn compost?

Nee, compost is niet zuur en heeft geen kalk nodig.

Kan ik materialen met het ‘OK compost home’ logo thuis composteren?

Ja, producten met het ‘OK compost Home’ label kan je thuis composteren in een compostvat, -bak of -hoop. Als het composteringsproces goed verloopt vallen ze binnen de 4 maanden uiteen en biodegraderen ze bij 20° in 6 maanden. Wanneer je organisch materiaal verzamelt in een zakje met het 'OK compost home' label raden we aan om het zakje eerst open te scheuren voor je het in je compostvat of -bak gooit. Zo kunnen de micro-organismen sneller hun werk beginnen doen.

Let wel: sommige producten dragen het ‘OK compost’ label (zonder ‘Home’) of het ‘OK biodegradable’ label. Deze verpakkingen zijn moeilijker afbreekbaar en kan je niet thuis composteren.

Kan ik mest composteren?

Mest van planteneters (konijn, cavia, kippen…) en vogels kan je composteren. Mest van vleeseters is niet toegelaten omwille van diverse hitteresistente ziektekiemen, geurhinder, aantrekking van ongedierte en synthetische stoffen (medicatie).

Kan ik kattenbakvulling gemaakt uit biologisch afbreekbare grondstoffen composteren?

Neen, ziekteverwekkers zoals toxoplasmose worden niet gedood tijdens de compostering. Deze kattenbakvulling is dus niet geschikt voor thuiscomposteren. Ook op het recyclagepark wordt kattenbakvulling niet aanvaard. Gebruikte kattenbakvulling gooi je in de restafvalzak.

Kan ik gras composteren?

Ja, op voorwaarde dat je het gras mengt met eenzelfde hoeveelheid structuurmateriaal zoals houtsnippers, droge bladeren, stro, fijne takjes… Grasmaaisel zonder bijmenging van grof materiaal zal rotten. Een andere optie: laat het gemaaide gras een dag drogen voor je het verzamelt. Je kan grasmaaisel ook in de tuin gebruiken als mulchmateriaal en het in een dunne laag op de bodem strooien tussen de vaste planten, kruiden en struiken. Of vermijd grasafval door het gebruik van een mulchmaaier.

Wat doe ik met onkruid of zieke planten?

Zieke plantendelen en onkruid zijn in principe composteerbaar, maar het is niet aan te raden. Bij een goed functionerende compostering zullen de meeste ziektekiemen niet overleven en verliezen onkruidzaden hun kiemkracht, maar besef dat niet alle hoeken van het composterend materiaal dezelfde hoge temperatuur bereiken. Je bent dus nooit 100% zeker dat alle ziektekiemen dood zijn en de onkruidzaden steriel gemaakt zijn. Je kan deze plantenresten beter naar het recyclagepark brengen.

TIP: Wil je weten of je compost onkruidvrij is? Doe dan de kiemtest. Meng daarvoor een handvol compost met een handvol rijnzand en maak dit mengsel voldoende vochtig. Check na een tweetal weken of er zaden zijn gekiemd.

Hoe vermijd ik fruitvliegjes?

Fruitvliegjes zijn op zich niet schadelijk. Hun kleine larven werken zelfs mee aan de afbraak van het organisch materiaal. Toch last van fruitvliegjes? Laat het vat enkele dagen bij valavond open staan. Zo krijgen ze de kans om te ontsnappen. Dek voortaan het composterend materiaal af met rijpe compost, stro, grote bladeren of een stuk karton. Zorg ook voor voldoende bruin materiaal om onder je keukenafval te mengen en belucht regelmatig. Gebruik zeker geen insecticiden. Je zou er ook de andere compostorganismen mee schaden.

Hoe vermijd ik geurhinder?

Een onaangename geur heeft te maken met slechte beluchting in je compostvat. Beluchten met de beluchtingstok zal vaak niet volstaan om het probleem op te lossen. Haal het composterend materiaal uit het vat en meng het grondig met bruin materiaal zoals houtsnippers, droge bladeren, stro, fijne takjes… Maak daarna de bodemplaat vrij en leg een dikke laag houtsnippers (zo’n 10 cm) op de bodem. Doe nu het materiaal opnieuw in het vat. Voeg voortaan regelmatig grof materiaal toe en vergeet niet om voldoende te beluchten.

Mijn compost is te nat.

Vermoed je dat je compost te nat is? Doe dan de knijptest: wanneer je uit een handvol composterend materiaal enkele druppels water kan persen en de samengeperste compostkluit nadien toch gemakkelijk weer openbreekt, zit je goed. Kan je meer dan een paar druppels uit het composterend materiaal persen, dan is het te nat. Extra bruin materiaal, een extra omzetbeurt en afdekken zijn de boodschap.

Mijn compost is te droog.

Als je na maanden composteren vaststelt dat er (binnenin) je vat of bak nog helemaal geen vertering plaatsvond en de inhoud te droog is, dan voeg je wellicht te veel bruin, voedselarm materiaal toe. Zet de compost om en doen de knijptest (zie vraag hierboven). Ziet u tijdens het persen geen enkele druppel vocht verschijnen en valt het composterend materiaal onder lichte druk openen bij het openen van uw hand, dan is de compost inderdaad te droog. Meng er zo nodig een flink pak vers grasmaaisel, keukenafval of – wanneer je daarover beschikt – mest toe en/of bevochtig met water.

Hoe hou ik ongedierte weg?

Ongedierte wordt niet aangetrokken door composterend materiaal. Meng in geen geval gekookte etensresten en vlees- en visresten onder het composterend materiaal, want zo trek je wel ongedierte en vliegen aan. Als je bovendien regelmatig omzet, zullen muizen en ratten geen nesten maken. Ook de binnenkant van je (eerste) compostbak afspannen met een fijnmazig draadwerk, zal veel problemen voorkomen.
Een mierennest in je compost is geen probleem. Mieren zijn echte opruimers die hun steentje bijdragen tot de compostering. Ze zoeken meestal de droogste plaats op in de compost. Vaak is dat verteerde compost. Zodra je die geoogst hebt en daarmee het nest vernietigd hebt, is het probleem opgelost.

Trekt een compostvat of bak slakken aan?

Slakken houden niet van warme substraten, maar kiezen voor frisse en vochtige oppervlakten. Eenmaal je compost is afgerijpt (in bak of vat) en dus is afgekoeld, zullen er in de schaduwrijke en vochtige hoeken van je compost wellicht enkele slakken opduiken die met plezier eitjes leggen in de compost, maar dat doet zeker niets af aan de kwaliteit van de compost. Bezoek van slakken krijg je in alle vochtige, schaduwrijke plekjes van je tuin, ze komen dus zeker niet alleen af op compost. Je bekomt na het uitvoeren van compost ook niet meer of minder slakken dan wanneer je geen compost zou gebruiken. Dit werd onderzocht door Vlaco waarbij compost werd gebruikt als mulchmateriaal tussen de groenten. Er bleek niet meer slakkenvraat op te treden dan in de controlesituatie waar geen mulch werd toegepast.

Moet het deksel op het compostvat?

Ja, zo kan de compost niet te nat worden door de regen, maar kan hij ook niet uitdrogen. De openingen aan de zijkant en aan de bovenkant van het deksel zorgen voor voldoende luchtcirculatie.

Moet ik mijn compost zeven?

Dat hangt af van de grofheid van het startmateriaal en van de toepassing . Het grofste hout kan je meestal met de hand uit de compost halen tijdens het uitspreiden in de tuin. Zal je de compost oppervlakkig in de bodem inwerken, voor de bereiding van de potgrond gebruiken of over je gazon strooien dan kan je beter zeven. Het restmateriaal dat niet door de mazen van de zeef valt kan je hergebruiken als bruin materiaal in je nieuwe comopst of breng je als mulchmateriaal aan tussen struiken en vaste planten.

Ik heb zelf geen tuin, maar wil toch graag composteren.

Composteren met een wormenbak is een optie, maar dit is niet eenvoudig. De meest voorkomende fout is het overvoederen van de wormenbak. De bak gaat dan stinken en de wormen sterven. Kan of wil je aan de wormenbak niet de nodige zorg besteden, begin er dan liever niet aan. Zonder controle blijft een wormenbak haast nooit probleemloos werken.

Een andere optie is groepscomposteren. Misschien heb je wel vrienden, een vereniging, buren… die samen met jou op een gezamenlijk terrein of een openbaar perceel (mits toestemming van de eigenaar) willen composteren. Dan kan je in aanmerking komen voor een financiële ondersteuning van MIROM. Drie compostbakken kunnen aangekocht worden tegen de helft van de prijs. Alle voorwaarden vind je hier.

Ik wil graag met mijn school composteren.

Scholen die willen composteren kunnen een compostvat of -bak bij MIROM lenen en hulp krijgen van een kringloopkracht. We bieden ook educatief materiaal aan. Meer info vind je hier.

Hoelang duurt het voordat ik compost heb?

Hoe meer je belucht en hoe evenwichtiger de mengeling, hoe sneller je compost rijpt. Na een 9-tal maanden heb je onderaan je compostvat gebruiksklare compost. Als je composteert met bakken is je compost rijp als je hebt omgezet naar de derde bakt. In rijpe compost is vrijwel niets meer van het oorspronkelijke materiaal te herkennen (tenzij wat kleine stukken van bruin materiaal zoals noten of stukjes snoeihout). Je vindt er ook bijna geen compostwormen meer in, maar als er nog inzitten kan dat zeker geen kwaad. Je compost is nu kruimelig van structuur en ruikt naar bosgrond.

In compost die langer dan een jaar is uitgerijpt, is al veel van het organische materiaal omgezet tot koolzuurgas. Deze compost is nog wel interessant voor de bereiding van potgrond, maar eigenlijk is het zonde dat je het organische materiaal niet aan het bodemleven laat gen goede komen. Hou deze compost bedekt om te voorkomend at de voedingsstoffen verder wegspoelen en laat hem niet volledig uitdrogen.

Hoe kan ik compost gebruiken?

Met compost kan je veel kanten uit. Compost is geschikt voor alle mogelijke teelten: voor groentebedden, bloemenborders, kruidentuinen, pluktuinen met eenjarigen en in plantgaten van bomen en struiken. Ook voor gazons, graslanden en in beperkte mate zelfs voor bloembakken kan je compost gebruiken. Meer info vind je hier.

Kan ik nog meer info over composteren krijgen?

Vraag een gratis brochure aan of kom naar één van onze gratis infosessies over thuiscomposteren en andere kringlooptechnieken. Klik hier voor een overzicht van al onze activiteiten en infosessies. Je kan je ook inschrijven op de nieuwsbrief, zo krijg je tweemaandelijks alle MIROM-nieuwtjes, activiteiten en sorteertips in je mailbox.

Waar kan ik Vlaco-compost kopen?

MIROM Roeselare verkoopt in het voorjaar van 2017 tijdelijk compost. Klik hier voor meer info.
Via deze link vind je een overzicht van alle verkopers van Vlaco compost.

Wat is het verschil tussen groen- en gft-compost?

Groencompost is het eindproduct van de compostering van uitsluitend groenafval uit tuinen, parken, plantsoenen, bermen en natuurgebieden. Deze bodemverbeteraar is universeel toepasbaar (ook in biologische landbouw).

Gft-compost is het eindproduct van de compostering van groente-, fruit- en tuinafval dat bij burgers aan huis wordt opgehaald. Deze bodemverbeteraar is universeel toepasbaar. Gft-compost is meestal iets droger dan groencompost en de voedingswaarden liggen iets hoger, waardoor er minder compost toegediend moet worden voor hetzelfde bodemverbeterend effect.

Hoeveel compost heb ik nodig?

Om te berekenen hoeveel compost er nodig is voor de aanleg en het onderhoud in jouw tuin, kan je gebruikmaken van deze compostcalculator. In de vakjes vul je in hoeveel vierkante meter moestuin je wil aanleggen, gazon wil mulchen... De calculator rekent vervolgens uit hoeveel liter of kuub groen- of gft-compost je nodig hebt.

Waar kan ik hakseling krijgen?

MIROM beschikt zelf niet over hakseling. Hiervoor kan je wel terecht op sommige recyclageparken. Via deze link vind je terug of het rectclagepark in jouw gemeente hakseling aanbiedt. Geen hakseling beschikbaar? Informeer eens bij vrienden, buren of familie met een haag. Misschien kan je via hen wel een voorraadje bekomen.